Typology of Shiite Arguments on the Prohibition of Women's Social Presence and Employment from the Constitutional Revolution to the End of the First Pahlavi Era

Document Type : Original Article

Authors

1 Al-Mustafa International University

2 Women and Family Research Institute

3 Qom Seminary Study Center

Abstract

Given the growing significance of women's issues following the Constitutional Revolution, the present study seeks to identify, through a typological analysis of the arguments advanced by Shiite religious groups during this period concerning the prohibition of women's social presence and employment, the underlying foundations and the political, religious, and social factors that informed these arguments. To this end, books and articles authored by scholars, preachers, religiously committed individuals, as well as certain intellectuals, alongside the prevailing political and social conditions of the period that bore upon the topics under discussion, were examined using a descriptive-analytical method. The findings of the research indicate that some arguments represented a reaction to the anti-religious inclinations of the ruling establishment, and due to the nature of governmental policies, such arguments gained particular prominence. Another category of arguments was grounded in extra-religious (non-religious) foundations, resting upon modern intellectual currents. In this period—unlike previous eras—strictly religious foundations were not the sole reference point; rather, a distinct type of reasoning, rooted in the prevailing popular notions (accepted customs) of the contemporary intellectual system—including a naturalistic interpretation—was also employed. A further category of arguments was based on religious foundations. In this context, reference was made to the opening of verse 33 of Sūrat al-Aḥzāb, as well as certain prophetic traditions (ḥadīths) that recommend women's remaining within the domestic sphere.

Keywords


  1. ارومى فخر الاسلام، محمد صادق (۱۴۲۸ق)، رساله‌ی وجوب حجاب، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  2. اصفهانى حائرى، غلام‌حسین (۱۴۲۸ق)، کتاب فلسفة الحجاب فى وجوب النقاب‌، ترجمه‌ی محمد رضا تهرانى، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما.
  3. بلادى بوشهرى، عبدالله (۱۴۲۸ق)، سدول الجلباب فى وجوب الحجاب، در رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما.
  4. پهلوی، محمد رضا (۱۳3۹ ش)، ماموریت من برای وطنم، تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب، چاپ اول.
  5. جعفریان، رسول (۱۳۸۳ ش)، داستان حجاب در ایران پیش از انقلاب، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، چاپ اول.
  6. ____________ (۱۴۲۸ ق)، رسائل حجابیه، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  7. جمعی از محققان (۱۴۲۸ ق)، رسائل حجابیه؛ شصت سال تلاش علمی در برابر بدعت کشف حجاب، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  8. حکمت، علی ‌اصغر (۲۵۳۵)، سی خاطره از عصر فرخنده پهلوی، تهران، شرکت چاپ پارس، چاپ اول.
  9. خالصی‌زاده، محمد (۱۴۲۸ ق)، حقیقت حجاب در اسلام، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  10. خرقانى‌، اسدالله (۱۴۲۸ ق)، رساله‌ی ردّ کشف حجاب‌، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  11. زائری، قاسم (۱۳۹۳)، «دیرینه شناسی بی‌حجابی در ایران»، فصل‌نامه‌ی زن در توسعه و سیاست، دوره‌ی ۱۲، شماره‌ی ۲، صص 186 – ۱۵۳.
  12. زیبایی‌نژاد، اشتغال زنان عوامل، پیامدها و رویکردها، در کتاب اشتغال زنان، به کوشش لیلا سادات زعفرانچی، مرکز امور زنان و خانواده، ۱۳۸۸ ش.
  13. سبحانی، محمد تقی، الگوی جامع شخصیت زن مسلمان (تعاریف و ساختار)، پژوهشکده زن و خانواده، چاپ اول، ۱۳۸۲ ش.
  14. شاهرودى‌، احمد (۱۴۲۸ ق). مدینة الاسلام روح التمدن، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  15. شیرازی، زینب بیگم (۱۴۲۸ ق)، جوابیه‌ی مقاله‌ی ضالّه‌ی طالبین رفع حجاب‌، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  16. صدوق، محمد بن علی (1362)، الخصال، محقق و مصحح: علی‌ اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول.
  17. _________________ (۱۴۱۳ ق)، من لا یحضره الفقیه، محقق و مصحح: علی‌ اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول.
  18. صلاح، مهدی (۱۳۸۴)، کشف حجاب (زمینه‌ها، پیام‌ها و واکنش‌ها)، تهران، موسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی، چاپ اول.
  19. صنعتی، مهدخت، نجم ‌آبادی، افسانه، سلامی، غلام‌رضا (۱۳۹۵ ش)، حیات صدیقه، نامه‌ها، نوشته‌ها و یادها، تهران، نشر شیرازه، چاپ اول.
  20. فقیه شیرازى، محسن (۱۴۲۸ ق)، هفت رساله در دفاع از حجاب در نشریه‌ی الاسلام، رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول ج‍عفریان، قم، انتشارات دلیل ما.
  21. کسروی، احمد (۱۳۲۳ ش)، خواهران و دختران ما، تهران، انتشارات پیمان، چاپ اول.
  22. کلینی، محمد بن یعقوب (1407 ق)، الکافی، محقق و مصحح: علی‌ اکبر غفاری و محمد آخوندی، تهران، دارالکتب الإسلامیه، چاپ اول.
  23. کوفی، محمد بن محمد اشعث (1434 ق/ ۲۰۱۳ م)، الجعفریات (الأشعثیات)، کربلا، مطبعه العتبة الحسینیة المقدسه، چاپ اول.
  24. لاری، علی‌ اصغر (۱۴۲۸ ق)، حجاب و پرده‌دارى، در رسائل حجابیه، به‌کوشش رسول جعفریان، قم، انتشارات دلیل ما، چاپ اول.
  25. محلاتی، محمد جعفر، شریعتمداری، شایسته (۱۳۹۹ ش)، زهرا، ماه منیر و مهرماه خاطرات دختران یک مرجع دینی، تهران، انتشارات کویر، چاپ اول.
  26. مغیثی، هایده (۱۳۹۸)، زنان و انقلاب ۱۳۵۷ تجربه‌ی اتحاد ملی زنان، زاگرس، بی‌جا.
  27. مهریزی، مهدی (۱۳۹۴)، نواندیشی دینی و مساله زن، تهران، نشر موسسه فرهنگی دین پژوهی بشری، چاپ اول.
  28. میلانی، امیر مهاجر (۱۴۰۱)، تحلیل تاریخی نواندیشی فقهی در حوزه جنسیت، پژوهشکده زن و خانواده، چاپ اول.
  29. هدایت، مهدی قلی (۱۳۲۹)، خاطرات و خطرات، تهران، چاپ‌خانه‌ی نگین، چاپ اول.
  30. یعقوبی، ابوالقاسم (1379)، «خودسازی، نخستین گام اصلاحات»، مجله حوزه، شماره‌ی 101 و 102، صص 51 - ۱۸.